حالا من را تصور كنيد با يك حال خراب كه دارم جنازه‌هايي كه توي بهشت‌زهراي "بم" رويشان آهك مي‌ريزند (همچين چيزي) و بعد هم خاك و بچه‌هاي نجات يافته‌اي كه لاي دست و پا مي‌لولند را مي‌بينم، و پقي مي‌زنم زير خنده و از خجالت دستم را جلوي چشمم مي‌گيرم كه يعني من هم يكي از همين‌هايي هستم كه كنار گورهاي دسته جمعي دارند گريه مي‌كنند. خنده هم از اين خنده‌هايي نبود كه بتوانم جمعش كنم.
عامل خنده عكاسي بود كه همان روز اول خيلي اتفاقي توي بم ديدمش. البته بيشتر او من را ديد چون حالا هم يادم نمي‌آيد قبلا كجا ديده بودمش. حالا کاری نداریم. يارو در حال عكس گرفتن گفت «بعد اينجا بريم اردبيل. اينجا به نسبت اردبيل خبري نيست كه.» گفتم «اردبيل هم مگه زلزله اومده؟» گفت «نه. اما مردم به حساب همدردي با مردم بم با كلنگ افتادند به جون خونه‌هاشون.» اين جمله آخر را وقتي به طرز عكاسانه‌اي روي خاك‌ها ولو شده بود و همان لحن بي‌تفاوت اين اراذل (دوستان عزيز عكاس) را گرفته بود، وقتي مي‌خواهند بگويند «ما از بس از اين چيزها ـ خاك كردن دويست نفر يكجا ـ ديديم كه برايمان عادي شده و اين صوبتا» گفت و من هم منگ شدم و يك كمي فكر كردم، بعد فهميدم جك است تا رسيدم به آنجا كه دستم را گرفتم جلوي چشمم كه ملت، من نمي‌خندم. دارم گريه مي‌كنم.
خلاصه فكر نكنيد اگر فردا پس فردا يك زلزله پدر مادر دار توي تهران آمد دنیا به آخر میرسد. نه بابا. يكسري جك مي‌سازند يكسري هم بالاي گورهاي دسته‌جمعي‌مان پقي ميزنند زير خنده. به همین هرتکی.

ب.ت ــ بعد از ماجراي بم تا همين چندوقت پيش، بعضي وقت‌ها حس مي‌كردم زمين دارد مي‌لرزد. اوائل از دور و بري‌ها مي‌پرسيدم: داره مي‌لرزه؟ يا زلزله‌ست؟ و آنها هم لابد پيش خودشان مي‌گفتند يكي ديگر به ك.س خل‌هاي زمين اضافه شد يا بالاخره رسمي شد. بعد يادگرفتم هروقت احساس مي‌كنم زمين مي‌لرزد به كسي نگويم و لوستر را نگاه كنم. اما اين چند روزه آي حال مي‌كنم با از جاپريدن ملت و وحشتشان و اين قبيل كه حد ندارد. مثل اينكه اين يكي مريضيم جدي تر است.

 اي منصور اسانلو كه من به شخصه دور آن تي ‌ـ شرت ِ سرخ ِ ليبرال سقط ‌كن‌ات بگردم، كه من را ياد آن كراوات سرخ رئيس‌دانا انداخت (در اولين نگاه) كه مي‌گفت با همين كراوات توي خيابان نمي‌دانم چي‌چي لندن راه رفتم و شعار دادم و اصلا بليط دوسره گرفتم كه بروم و با اين كراوات توي خيابان نمي‌دانم چي‌چي راه بروم و شعار بدهم، روز اول ماه مي، بيا و مردانگي كن و امروز كه «نشست سندیکالیست‌های فدراسیون بین‌المللی کارگران حمل و نقل» تمام مي‌شود نه، فردا و پس فردا هم يك چرخي آن اطراف بزن و آب و هوا عوض كن، سه‌شنبه هم ایران بعد از تعطیلی دوشنبه تق و لق است هيچ، چهارشنبه هم اصلا مال خودت، جان من لااقل پنجشنبه ـ جمعه برگرد.
اين بروبچه‌هاي سنديكا كه چند روز پيش چهارنفرشان را اخراج كردند  و خودت ميداني كه چهل و چهار نفر باقي را هم در تعليق گذاشته‌اند تا به تدريج اخراج كنند كه صداي اخراج فله‌اي بلند نشود، روي حساب رهبري تو اعتصاب كردند، اعتصاب دوم هم به خاطر آزادي تو بود. حالا اگر توي لندن بماني يا راهي آن مملكت آدم هرزه كن (آمريكا) بشوي ديگر كجا كارگري به رهبرش اعتماد مي‌كند؟ فقط شركت واحد را نمي‌گويم كه بگويي من زورم را زدم و زندانم را كشيدم و هزينه‌ام را دادم و اينها. كل كارگران را مي‌گويم و كارگران شركت واحدي را كه ديگر به هيچ لیدری، به هيچ رهبر سنديكايي اعتماد نمي‌كنند. اگر بماني  آنهايي كه تو را به زندان انداختند و ماه‌هاست كه حقوق همكارانت (ياران مبارزه) را قطع كرده‌اند (و خودت گفتي كه اكثر سنديكاليست‌ها حالا به دستفروشي افتاده‌اند)، از رفتنت علم مي‌سازند و عاقبت هر اقدام حق‌طلبانه‌اي را پيش چشم باقي كارگران به گه مي‌كشند. حالا خود داني.

مي‌توانم با اطمينان بگويم زنان كارگر بسيار آگاه تر از زنان خانه‌دار و كارمند و "حرفه: روشنفکر فمنیست" ساير طبقات هستند. اگر زنان طبقه‌ي متوسط و مرفه با اكراه به دنبال حقوق برابر با مردان هستند و برابري حقوق را از خود‌ ِ مردان مي‌خواهند، براي زنان كارگر تساوي حقوق امري مسلم و بدیهی است و تضييعش جاي تعجب و اعتراض دارد. به نظرم مهمترين دليل رسيدن به اين آگاهي در نحوه‌ي فروش نيروي كار از جانب زنان كارگر است. وقتي كارگر زن تبليغاتي كه در مورد ضعفش مي‌شود را با ارائه‌ي كاري برابر با مردان انكار مي‌كند به طور طبيعي از حقوقي برابر با مردان هم برخوردار خواهد شد. زنان كارگر خودشان را به عنوان آدمي با توانايي‌ها و نيروي معمولي به رسميت شناخته‌اند و اين را به جامعه‌ي مردان ثابت كرده‌اند پس موقعي كه از برابري حقوق حرف مي‌زنند لااقل خودشان خجالت نمي‌كشند.
به رهبران جنبش زنان توصيه مي‌كنم سري به كارخانه‌ها  بزنند تا بفهمند چرا علم كردن دخترخانم‌هاي ناناز (با مادران شيركاكائو به دست و نگران و پدران روزنامه‌خوان ـ به قول مكابيز) به عنوان سمبل جنبشي آزادي‌خواه گاهي اينقدر مضحك مي‌شود.